Ardahan gezilecek yerler

Ardahan il Merkez'inde Ardahan Kalesi'nin güneybatısında, Alabalık Deresi yakınında bulunan Derviş Bey Camisinin, kitabesinden 1868 yılında Derviş Bey tarafından yaptırıldığı öğrenilmektedir. Kare planlı, düzgün kesme taştan, ahşap tavanlı caminin önüne geç devirlerde iki katlı bir son cemaat yeri eklenmiştir. İbadet mekanının kuzeyinde ikisi serbest, ikisi de duvara bitişik olmak üzere dört sütunun taşıdığı bir kadı

Ardahan Kongre Binası, Ardahan'da düzenlenen 3-5 Ocak 1919 Ardahan Kongrelerine ev sahipliği yapmış olan tarihi bina. Bina taş işçiliği, tavan süslemeleriyle bezenmiştir. Baltık mimarisi özelliklerini taşımaktadır.

Ardahan Kalesi (Gürcüce: არტანის ციხე), tarihsel Artani bölgesinde, günümüzde Ardahan kentinin merkezinde Orta Çağ'da Gürcülerden kalma bir kaledir. Ardahan kentinin eski adından dolayı Parakani Kalesi (ფარაკანის ციხე) olarak da bilinir.

Yanık Camii (Arap Camii), Ardahan ili Halil Efendi Mahallesi'de bulunan cami. Caminin ne zaman ve kim tarafından yapıldığı kesin olarak bilinmemektedir. 93 Harbi olarak bilinen 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı sonrasında Ardahan'a giren Rus ordusu ve beraberlerindeki Ermeni birlikleri tarafından Cami yağmalanarak harap hale getirilmiştir.

Mere Kalesi (Gürcüce: მერეს ციხე; okunuşu: "meres tsih'e"), tarihsel Samtshe bölgesinin Türkiye tarafında, günümüzde Ardahan ilinin Posof ilçesine bağlı ve eski adı Mere olan Çakırkoç köyünde Orta Çağ'da Gürcülerden kalma kaledir. Köyün bugünkü adından dolayı Çakırkoç Kalesi olarak da bilinir.

Mglivani Kalesi (Gürcüce: მგლივანის ციხე), tarihsel Artani bölgesinde, günümüzde Ardahan ilinin Hanak ilçesine bağlı Çayağzı köyünün sınırları içinde Orta Çağ'da Gürcülerden kalma kaledir. Ortadan kalkmış olan Mglivani köyüne atfen bu adla anılır. Mglinavi Kalesi ve Kırnav Kalesi olarak bilinir.

Ali Manastırı, tam adı Ali Aziz Giorgi Manastırı, (Gürcüce: ალის წმინდა გიორგის მონასტერი; okunuşu: "alis ts'minda giorgis monast'eri"), tarihsel Samtshe bölgesinde, günümüzde Ardahan ilinin Posof ilçesine bağlı Alköy'de bulunan Gürcü Ortodoks manastırıdır. Manastırın 10-11. yüzyılda Aziz Giorgi adına inşa edilmiş olduğu yazılı kaynaklardan anlaşılmaktadır.

Tuya Kalesi (Gürcüce: ტუიას ციხე), tarihsel Samtshe bölgesinin Türkiye'de kalan bölümünde, günümüzde Ardahan ilinin Posof ilçesine bağlı ve eski adı Caki olan Yurtbekler köyünde Orta Çağ'da Gürcülerden kalma bir kaledir.

Hunamisi Kalesi (Gürcüce: ხუნამისის ციხე), Hunemis Kalesi olarak da bilinir, Ardahan ilinin Posof ilçesine bağlı ve eski adı Hunamisi olan Söğütlükaya köyünde Orta Çağ'dan kalma bir Gürcü kalesidir. Yüksekçe bir tepede yer alan Hunamisi Kalesi, küçük bir bölümü dışında, günümüze sağlam ulaşmıştır.

Piklobi Kulesi (Gürcüce: ფიქლობის კოშკი), tarihsel Artani bölgesinde, günümüzde Ardahan ilinin Hanak ilçesine bağlı ve eski adı Piklobi olan İncedere köyünde bir kuledir. Yıkık haldeki kulenin Erken Demir Çağı'nda inşa edildiği tahmin edilmektedir.

Caki Kalesi (Gürcüce: ჯაყის ციხე; okunuşu: “caqis tsih’e”), tarihsel Samtshe bölgesinde, günümüzde Ardahan ilinin Posof ilçesine bağlı Yurtbekler köyünün sınırları içinde Orta Çağ'da Gürcülerden kalma kaledir. Kale, Samtshe-Saatabago prensliğini yöneten Gürcü hanedanı Cakelilerin ikametgâhıydı ve hanedanın adı da buradan gelir.

Ardahan Muharebesi (Türkçe: Ardahan Harekâtı; Rusça: Битва при Ардагане, Ermenice: Արդահանի ճակատամարտ), 25 Aralık 1914 ile 18 Ocak 1915 tarihleri arasında, Osmanlı İmparatorluğu'nun Ardahan şehrini ele geçirerek Sarıkamış–Kars hattındaki Rus bağlantısını kesmeyi amaçlayan ve Sarikamış Harekatı'na destek niteliği taşıyan bir askerî harekâttı. Harekât, Alman Yarbay August Stange Bey komutasındaki Osmanlı kuvvetleri ta